آزمون سنجش ارزش‌های حرفه‌ای (Work Values)

19 تیر 1398 | گروه خودشناسی و استعدادیابی | 4921 بازدید
آزمون سنجش ارزش‌های حرفه‌ای (Work Values)

مبانی نظری تست سنجش ارزش‌های حرفه‌ای

الگوهای محرک شغلی (Occupational Reinforcer Patterns) تعیین‌کننده آن دسته از ارزش‌ها و نیازهای کاری کارکنان هستند که می‌توانند با اشتغال فرد در یک شغل موجب رضایت فرد گردند.

استفاده از ارزش‌های کاری در توصیف مشاغل روشی علمی مبتنی بر پژوهش‌های انجام‌شده در خصوص نظریه سازگاری شغلی مینه‌سوتا (The Minnesota Theory of Work Adjustment) است که در مدل طبقه‌بندی مشاغل O*NET مورد استفاده قرار گرفته و پروفایل‌سنتر نیز به آن استناد کرده است.

نظریه سازگاری شغلی مینه‌سوتا یا به اختصار TWA، به بررسی رابطه فرد با محیط کاری‌اش می‌پردازد. کاربرد این نظریه در ارائه تعریفی مشخص از سازگاری شغلی برای کارکنان و کارفرما است که باعث توسعه مهارت‌های فردی کارکنان و به‌تبع آن موجب افزایش بهره‌وری سازمان می‌شود.

در این نظریه، سازگاری شغلی به معنی روندی پویا و پیوسته است که از طریق آن فرد درصدد کسب و یا حفظ تطابق خود با محیط است. در این تعریف سازگاری شغلی به‌عنوان یک هدف غایی و پویا در توانمندسازی کارکنان مطرح می‌شود که این سازگاری شغلی طی دو فرآیند “رضایت‌مندی” و “رضایت‌بخشی” به دست می‌آید و به بیانی دیگر می‌توان گفت که سازگاری شغلی برآوردی از میزان تطابق ملزومات کاری و نیازمندی‌های شخصی است.

رضایت‌مندی یا Satisfaction به معنی مطابقت ارزش‌ها و نیازمندی‌های شخص با مزایا و پاداش‌های محیط کاری خودش است.

رضایت‌بخشی یا Satisfactoriness به معنی مطابقت توانایی‌های فرد با انجام وظایف محوله یا ملزومات و خواسته‌های محیط کار است.

سازگاری شغلی = رضایت‌مندی + رضایت‌بخشی

دیدگاه مینه‌سوتا عواملی همچون سازگاری شغلی و شخصیت حرفه‌ای را تبیین کرده است و تمامی این تعاریف را در رفع ناهماهنگی‌ها و تعارضات شغلی در محیط کار جمع و به‌صورت نتیجه‌گیری کارآمد ارائه داده است.

تست‌های استعدادیابی تحصیلی-شغلی

شخصیت حرفه‌ای

در نظریه سازگاری شغلی مینه‌سوتا، شخصیت حرفه‌ای یک مفهوم کلیدی است. این نظریه شخصیت حرفه‌ای را مجموعه محسوس و عینی انگیزه‌های مرتبط با کار، الگوهای سازگاری شغلی و تدابیر و تمهیدات دفاعی فرد میداند که فرد از آن طریق با دنیای کار مواجه شده و تعامل می‌کند.

شخصیت حرفه‌ای به ما نشان می‌دهد که ممکن است یک فرد در یک حیطه، سازگاری خیلی خوبی داشته باشد اما در حیطه دیگری سازگاری ضعیفی برقرار کرده باشد. این مفهوم در مشاوره شغلی و تدوین برنامه شغلی کاربرد بسیار زیادی دارد چراکه به نقاط قوت و نقاط ضعف سازگاری فرد توجه داشته و او را به سمت اهداف و رشد حرفه‌ای فردی که همسو با اهداف سازمانی است هدایت می‌کند.

ارزش‌های حرفه‌ای موردسنجش

ارزش‌ها

توصیف ارزش

گرایش به نتیجه

Achievement

مشاغلی که این ارزش کاری را برای فرد برآورده می‌کنند، مشاغلی نتیجه محور هستند و کارکنان را قادر می‌سازد تا از بالاترین توانایی‌های خود در کار استفاده کنند و از این طریق به احساس کمال دست یابند.

نیازهای مربوطه برای این ارزش کاری عبارت‌اند از استفاده از قابلیت‌ها و توانایی‌ها و دستیابی به نتیجه.

شرایط خوب کاری

Working Conditions

در مشاغلی که این ارزش کاری را برای فرد برآورده می‌کنند، امنیت شغلی و شرایط خوب کاری ارائه می‌گردد.

الزامات برآورده سازی این ارزش کاری شامل فعالیت، جبران خدمت (درآمد)، استقلال، امنیت، تنوع و شرایط کاری است.

اعتبار شغلی

Recognition

مشاغلی که این ارزش کاری را برای فرد برآورده می‌کنند، امکان پیشرفت و پتانسیل دستیابی به سطوح مدیریت ارشد و رهبری سازمانی را در بر دارند و اغلب جزو مشاغل دارای اعتبار و پرستیژ بالا محسوب می‌گردند.

نیازهای این ارزش کاری توان پیشرفت، اقتدار، به رسمیت شناخته شدن و اجتماعی بودن است.

ارتباطات گسترده

Relationships

مشاغلی که این ارزش کاری را برای فرد برآورده می‌کنند، امکان ارائه خدمت به دیگران و کار با همکاران در محیطی غیررقابتی و دوستانه را برای فرد فراهم می‌کند.

نیازهای مربوط به این ارزش کاری شامل همکاری با همکاران، ارزش‌های اخلاقی و ارائه خدمات اجتماعی است.

برخورداری از حمایت

Support

در مشاغلی که این ارزش کاری را برای فرد برآورده می‌کنند حمایت مدیریت سازمان از کارکنان مشهود است.

نیازهای مربوط به این ارزش کاری شامل سیاست‌های شرکت/سازمان، نظارت بر روابط انسانی و نظارت بر امور فنی است.

استقلال در کار

Independence

مشاغلی که این ارزش کاری را برای فرد برآورده می‌کنند به کارکنان اجازه می‌دهند مستقلاً به انجام کار و تصمیم‌گیری بپردازند.

این ارزش کاری نیاز به خلاقیت، مسئولیت‌پذیری و استقلال دارد.

 محرک‌های مورد ارزیابی

ارزش‌ها

محرک‌های موردسنجش

توصیف محرک

گرایش به نتیجه

استفاده از توانایی‌ها

Ability Utilization

امکان استفاده از توانایی‌های فردی در انجام وظایف شغلی

دستاورد

Achievement

برخورداری از احساس دستیابی به نتیجه در انجام کارها

شرایط خوب کاری

فعالیت

Activity

میزان فعالیت‌های شغلی و فشار کاری

استقلال

Independence

توانایی انجام مستقل کارها

تنوع

Variety

تنوع در فعالیت‌های روزانه

درآمد

Compensation

سطح درآمد بالاتر نسبت به سایر مشاغل

امنیت شغلی

Security

برخورداری از ثبات و پایداری شغلی

شرایط کاری

Working Conditions

مناسب بودن شرایط کاری

اعتبار شغلی

پیشرفت

Advancement

فرصت رشد و پیشرفت برای کارکنان در شغل

اعتبار و منزلت

Recognition

دیده شدن و قدردانی از فعالیت و زحمات

اقتدار

Authority

قابلیت مدیریت و نظارت بر سایرین

جایگاه اجتماعی

Social Status

برخورداری از منزلت اجتماعی به‌واسطه شغل

ارتباطات گسترده

همکاران

Co-workers

امکان همکاری آسان با سایر همکاران در محیط کار

نوع‌دوستی

Social Service

خدمت‌رسانی به مردم در حین انجام‌وظیفه

ارزش‌های اخلاقی

Moral Values

تحت‌فشار قرار نداشتن برای انجام کارهای که برخلاف اصول اخلاقی فرد است

برخورداری از حمایت

سیاست‌ها و روش‌های سازمان

Company Policies and Practices

رفتار منصفانه با کارکنان در محیط سازمان/شرکت

نظارت مدیریتی

Supervision, Human Relations

برخورداری از حمایت و مدیریت یک سرپرست/ناظر

نظارت فنی

Supervision, Technical

برخورداری از آموزش توسط سرپرست/مدیر

استقلال در کار

خلاقیت

Creativity

امکان استفاده و ارائه آزادانه ایده‌های فردی برای انجام وظایف شغلی

مسئولیت‌پذیری

Responsibility

قدرت تصمیم‌گیری مستقل در انجام وظایف

خودمختاری

Autonomy

برخورداری از خودمختاری کافی در برنامه‌ریزی انجام وظایف

رفع ناهماهنگی‌ها و تعارضات شغلی در محیط کار

هنگامی‌که بین نیازها و ارزش‌های شخص، با مزایا و پاداش‌های محیط کار، عدم تعادل و هماهنگی وجود داشته باشد، فرد ممکن است به کمک سبک‌های سازگاری زیر در جهت تعامل و افزایش سازگاری شغلی و تطابق خود بکوشد:

  • انعطاف‌پذیری یا Flexibility: نشان‌دهنده توانایی تحمل و کنترل ناهماهنگی‌های پیش‌آمده در محیط کار، با هدف انجام ندادن هیچ اقدام عملی سازگارکننده‌ای است.
  • پاسخ فعال، کنشی یا Activeness: نشان‌دهنده تلاش فرد برای ایجاد تغییر در محیط با هدف رسیدن به سازگاری شغلی است.
  • پاسخ منفعل، واکنشی یا Re-Activeness: نشان‌دهنده تلاش فرد برای ایجاد تغییر در خودش با هدف رسیدن به سازگاری شغلی است.
  • استقامت، پایداری یا Perseverance: نشان‌دهنده مدت زمانی است که فرد می‌تواند ناهماهنگی را تحمل کند.

کارکنان به‌طورکلی به سوی سازگاری پیش می‌روند و آگاهی از سبک سازگاری که در رفتار خود استفاده می‌کنند به ما در مشاوره شغلی کمک فراوانی می‌کند چراکه با توجه به سبک سازگاری و در نظر گرفتن پروفایل رفتاری یک شخص می‌توان به مقدار رضایت‌مندی و رضایت‌بخشی آن پی برد و از این طریق سازگاری و تطابق کارکنان را به کمک خودشان افزایش داد.

آزمون سنجش سازگاری شغلی


مقالات مرتبط